Tư vấn thuế & quyết toán

Luật Quản lý thuế đã thay, số điều cũng đổi theo

Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 có hiệu lực từ 01/7/2026, thay Luật số 38/2019/QH14. Đây là chỗ nhiều tài liệu đang dẫn sai: các điều quen thuộc như Điều 39, 40, 59, 110, 125 là số điều của luật cũ đã hết hiệu lực. Luật hiện hành đánh số khác — đăng ký thuế tại Điều 10 và 11, tiền chậm nộp tại Điều 16, kiểm tra thuế tại Điều 22, quyền người nộp thuế tại Điều 37, cưỡng chế tại Điều 48 và 49.

Không còn thanh tra thuế, chỉ còn kiểm tra thuế

Từ 01/7/2025, Luật Thanh tra số 84/2025/QH15 bỏ thanh tra bộ, thanh tra tổng cục và thanh tra chuyên ngành. Ngành thuế không còn thực hiện thanh tra thuế. Thời hạn kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế hiện là 20 ngày, được gia hạn một lần không quá 20 ngày; doanh nghiệp có giao dịch liên kết là 40 ngày và gia hạn không quá 40 ngày. Con số “10 ngày làm việc” còn thấy trên nhiều bài viết là quy định của luật cũ.

Quyền của doanh nghiệp khi bị kiểm tra

Điểm r khoản 1 Điều 37 Luật 108/2025 cho phép người nộp thuế từ chối việc kiểm tra tại trụ sở khi không có quyết định kiểm tra của cơ quan có thẩm quyền, từ chối cung cấp thông tin không liên quan đến nội dung kiểm tra, được giải trình và bảo lưu ý kiến, được khiếu nại và khởi kiện. Biết quyền này trước khi đoàn tới khác hẳn với biết sau khi đã ký biên bản.

Tiền chậm nộp, thời hiệu và truy thu

Tiền chậm nộp: 0,03% mỗi ngày trên số tiền chậm nộp — điểm a khoản 2 Điều 16 Luật 108/2025.
Thời hiệu xử phạt: 02 năm với vi phạm thủ tục thuế; 02 năm với vi phạm về hóa đơn (đã tăng từ 01 năm); 05 năm với hành vi trốn thuế hoặc khai sai dẫn đến thiếu số thuế phải nộp — Điều 8 Nghị định 125/2020/NĐ-CP, bản hợp nhất 27/2026/VBHN-BTC.
Hết thời hiệu vẫn phải nộp thuế: quá thời hiệu xử phạt thì không bị phạt, nhưng vẫn phải nộp đủ tiền thuế truy thu trong thời hạn mười năm trở về trước kể từ ngày phát hiện hành vi — điểm a khoản 6 Điều 8.

Cưỡng chế và cách xử lý khi đã bị ngừng hóa đơn

Điều 48 Luật 108/2025 liệt kê chín trường hợp bị cưỡng chế, trường hợp đầu tiên là nợ thuế quá 90 ngày kể từ hạn nộp. Điều 49 quy định tám biện pháp, trong đó có ngừng sử dụng hóa đơn, thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, và một biện pháp mới là nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản.

Doanh nghiệp đang bị cưỡng chế ngừng hóa đơn vẫn có đường xuất hóa đơn theo từng lần phát sinh: Điều 69 Nghị định 252/2026/NĐ-CP cho phép cơ quan thuế xem xét khi người nộp thuế có văn bản đề nghị và nộp vào ngân sách 18% tổng giá trị thanh toán ghi trên hóa đơn. Biết điều này giúp doanh nghiệp không phải dừng bán hàng trong lúc xử lý nợ.

Tạm hoãn xuất cảnh — rủi ro cá nhân của người đại diện

Điều 28 Nghị định 252/2026/NĐ-CP: người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, sau 120 ngày kể từ thông báo của cơ quan thuế mà không khôi phục hoặc chấm dứt mã số thuế, thuộc diện tạm hoãn xuất cảnh, không phụ thuộc vào việc có đang phát sinh nợ thuế hay không.

Buổi tư vấn giải quyết những gì

Đọc thông báo hoặc quyết định doanh nghiệp đang cầm, xác định đúng loại việc và đúng căn cứ hiện hành.
Chốt số tiền thuế, tiền chậm nộp và mốc thời hiệu áp dụng cho từng khoản.
Xác định quyền doanh nghiệp được sử dụng và nội dung cần giải trình.
Chỉ rõ trình tự xử lý để không phát sinh thêm nghĩa vụ trong lúc chờ.

Phạm vi tư vấn và phí được thống nhất bằng văn bản trước khi bắt đầu.

Câu hỏi thường gặp

Đọc thêm

Cơ quan thuế kiểm tra được bao nhiêu năm về trước?

Xử phạt bị giới hạn bởi thời hiệu 02 năm hoặc 05 năm tùy hành vi, nhưng truy thu tiền thuế thì trong phạm vi mười năm trở về trước kể từ ngày phát hiện. Hai mốc này khác nhau và hay bị nhầm.

Đang bị cưỡng chế hóa đơn thì có bán hàng được không?

Có thể xuất hóa đơn theo từng lần phát sinh nếu được cơ quan thuế chấp thuận, kèm điều kiện nộp 18% tổng giá trị thanh toán ghi trên hóa đơn theo Điều 69 Nghị định 252/2026/NĐ-CP.

Nhận quyết định kiểm tra thì nên làm gì trước?

Đọc kỹ phạm vi và kỳ được ghi trong quyết định, vì doanh nghiệp chỉ phải cung cấp thông tin liên quan đến nội dung kiểm tra đó. Sau đó rà lại chính các kỳ được nêu trước khi đoàn làm việc.